Hipertansiyon basit olarak yüksek kan basıncı demektir. Kan damarları bir ağacın dalları gibi kalpten çıkıp tüm organ ve hücrelere gerekli oksijen ve besin maddelerini ulaştıran kan hücrelerini taşırlar. Damarlarımızdaki kanın hücrelere ulaşması ancak bir basınç altında akmasıyla mümkündür ki biz buna kan basıncı diyoruz.

Herhangi bir kişide kan basıncı (tansiyon) uyku sırasında düşük, hareket halindeyken, sinirli ya da heyecanlıyken yüksektir. Normal şartlarda, sistolik (büyük) tansiyon:120-140 mmHg, diastolik (küçük)tansiyon 70-90mmHg değerli arasındadır. Kan basıncı (tansiyonu) devamlı olarak üst sınırı 140/90 mmHg üzerinde seyrediyorsa hipertansiyondan bahsedilir.

Hipertansiyon kalp hastalıkları için ana bir risk faktörüdür. Eğer tedavi edilmezse beyin dolaşımı, kalp, damar, göz ve böbrek hastalıkları için ciddi hastalık ve ölüm oranlarında artışa sebep olur. Bir kez teşhis yapılıp tedavi başlanırsa artan kan basıncı düşürülebilir, kalp ve kalp dolaşım sistemindeki hastalık riski azaltılabilir.

 

Hipertansiyon vakalarının %90′ı nedeni bilinmediğinden Birincil (Esansiyel) Hipertansiyon olarak adlandırılır. Bilinen kesin bir nedeni yoktur.

 

Böbrek hastalığı (böbrek doku ve damarlarında bozukluk)

Böbreküstü bezlerinin çeşitli hastalıkları

Bazı ilaçlar(doğum kontrol hapları; kortizon, soğuk algınlığı ilaçları v.s)

Gebelik

Beyin tümörü veya kafa içi basıncın artması

Alkol kullanımı gibi çeşitli nedenlere bağlı olabilir

 

Esansiyel Tipte yüksek tansiyonun nedeni bilinmese de gelişmesini kolaylaştıran bazı faktörler sıralanabilir:

Stres

Hareketsiz yaşam şekli

Obesite (şişmanlık)

Alkol

Sigara

Yanlış beslenme ve tuzlu diyetler

Kalıtım: Ailesel yatkınlık

Cinsiyet: Erkeklerde daha sık görülmekle birlikte kadınlarda menapoz sonrası görülme sıklığı artar

Yaş: Genellikle 35 yaş üzerinde ortaya çıkar

Diyabet

Doğum kontrol ilaçları kullananlar

 

Zaman zaman sinsi bir şekilde belirti vermeden de ortaya çıkabileceği gibi özellikle ense kökünde zonklayıcı tarzda baş ağrısı, bulantı-kusma, burun kanaması, uyuşukluk, yorgunluk, endişe, kulak çınlaması, bulanık görme, gözlerde kararma veya göz önünde uçuşan şeyler ve fazla idrar çıkarma gibi belirtiler göz ardı edilmemeli, hipertansiyon yönünden hekim tarafından araştırılmalıdır.

 

Ateroskleroz(Damar sertliği)

Beyin kanaması ve felç

Kalp krizi ve yetmezliği

Gözlerde görme kaybı

Böbrek hasarı gibi hastalıklar kişinin yaşam kalitesini bozar ve ömrünü kısaltır.

 

Bu nedenle hipertansiyon önemle tedavisi gereken bir hastalıktır.

 

Öncelikle ilaç dışı tedaviler şeklinde adlandırılan aşağıdaki yaşam tarzı değişikleri yararlı olacaktır.

 

Stresli yaşamdan kaçınmak

Düzenli egzersiz yapılması

Tuz alımının kısıtlanması

İdeal kilonun korunması

Sigara kullanılmaması

Alkol alınmaması