Haberler
Sağlık Güncel
Su ve Besinlerle Bulaşan Hastalıklar...
Sağlık Güncel
Su ve Besinlerle Bulaşan Hastalıklar...
Su ve Besinlerle Bulaşan Hastalıklar...

Ülkemizin içinde bulunduğu coğrafik yapı ve mevsime ait özellikler nedeniyle enfeksiyon hastalıkları çeşitli dağılımlar göstermektedir.
Havaların ısınmasıyla birlikte başta sularla ve besinlerle bulaşan hastalık etkenleri çok yaygın olarak görülmekte ve kolayca hastalık yapmaktadırlar. Bu etkenler çoğunlukla ishal, tifo, kolera, viral hepatit, brucella ve Almanya, Hollanda, İsveç ve Danimarka başta olmak üzere birçok Avrupa ülkesinde görülmekte olan E.coli (Escherichia coli) bakterisinin neden olduğu mide bağırsak enfeksiyonu, böbreklerde sorun yaratan ve ölümcül olabilen Hemolitik-üremikSendrom hastalıklarına yol açmaktadırlar.
Su ve besinlerle bulaşan hastalıklarda etken genellikle ağız yoluyla alınır, sindirim yoluna yerleşir ve enfeksiyona yol açar. Etken; su ve besinlere genellikle hasta kişilerin dışkı ve idrarlarından bulaşmaktadır. En sık görülen belirtiler karın ağrısı, ishal ve kusmadır.
İshalli hastalıkların sayısını artıran özellikler:
- Hava sıcaklığının yüksek olduğu mevsimler
- Kentlerin gece kondu bölgeleri
- Kirli akarsu göl ve yüzeysel suların çevresindeki yerleşim bölgeleri
- Anne sütü ile beslenmeyen çocuklar ve düşük doğum ağırlığı ile doğan bebekler
- İmmün (bağışıklık) yetmezliği olanlar ve aşılama hizmetinin yeterli verilmediği toplumlar
- Sağlıklı su temin edilemeyen yerler
- Tuvalet mutfak banyo koşulları iyi olmayan hanelerde yaşayanlar
- Karasineklerin yoğun olduğu bölgeler
- Sağlık hizmetlerinden yeterince yararlanamayan bölgeler
Besin/Gıda Zehirlenmeleri
Yaşamın sürdürülebilmesi ve sağlığın korunması için yeterli ve dengeli beslenme en önemli unsurlardan birisidir. Bununla birlikte, sağlıklı beslenmede güvenli besin tüketimi de büyük önem taşımaktadır. Yaşamımızın temel ihtiyacı olan besinler, satın almadan tüketime kadar geçen aşamalarda hijyenik koşulların yeterince sağlanamaması nedeniyle zararlı hale gelebilmekte ve sağlığımız için gizli bir tehlike oluşturabilmektedir. Pek çok besin kaynaklı zehirlenmelerin nedeni olan bakteriler ve onların toksinleri (zehirleri) özellikle sıcaklıkların artmasıyla birlikte üremek için uygun ortam bulmakta ve yaz aylarında besin kaynaklı zehirlenmenin görülme sıklığında artış olmaktadır. Besin kaynaklı zehirlenmelerden korunmada en önemli husus güvenli gıda tüketiminin sağlanmasıdır. Bu doğrultuda kişisel hijyen, besin hijyeni, besin üretimi ve tüketimi sırasında kullanılan ekipmanların hijyeninin sağlanması gereklidir.
Su ve besinlerle bulaşan hastalıklardan korunma yolları:
- Eller bol su ve sabunla yıkanmalıdır
- Sağlıklı ve yeterli su temin edilmelidir. Temiz olduğundan emin olunmayan sular, kaynatılarak veya klorlanarak kullanılmalıdır.
- İnsani atıkların uygun şekilde uzaklaştırılması gerekir. Ayrıca tuvalet kâğıdı kullanıldığında parmakların kontamine olmamasına (bulaşmamasına) dikkat edilmelidir.
- Karasineklerle mücadele için evde çöpler kapalı kovalarda biriktirilmelidir.
- Bebekler anne sütü ile beslenmelidir.
- Çiğ yenmesi gereken sebze ve meyveler temiz su ile yıkandıktan sonra yenmelidir.
- Pişirilerek yenen yemekler güvenilir bir şekilde hazırlanmalı ve saklanmalıdır.
- Besinlerin güvenilir yerlerden satın alınmasına özen gösterilmelidir.
- Her türlü gıda maddesi satın alırken etiket bilgisi okunmalı, üretim ve son kullanma tarihi, Tarım ve Köyişleri Bakanlığından üretim izni olup olmadığı ve saklama koşullarına dikkat edilmelidir.
- Özellikle yaz aylarında dışarıda ve açıkta satılan yiyecekleri almaktan kaçınılmalıdır.
- Yiyecekler satın alındıktan sonra açıkta ve oda sıcaklığında bırakılmamalı, tüketilene kadar buzdolabı ısısında muhafaza edilmelidir.
- Çiğ ve pişmiş yiyecekler birbirine temas etmeyecek şekilde üzerleri kapalı olarak muhafaza edilmelidir.
- Dondurulmuş besinler, buzdolabı sıcaklığında veya mikrodalga fırında çözdürülerek kullanılmalı, çözdürme işlemi oda sıcaklığında veya kalorifer, soba üstüne bırakılarak kesinlikle yapılmamalıdır.
- Konserve satın alırken, alt ve üst kapakları şişkin, kutusu hasar görmüş, kapağı gevşemiş ve son kullanma tarihi geçmiş olanlar kesinlikle satın alınmamalıdır.
- Kırmızı et, tavuk, balık, süt ve süt ürünleri gibi kolay bozulabilen riskli besinler uygun süre ve sıcaklıklarda pişirilmeli, pişmiş yemekler oda sıcaklığında 2 saatten fazla bekletilmemelidir.
- Pişirildikten sonra hemen tüketilmeyecek yemekler, hızla soğutularak yeniden servis edilene kadar buzdolabında saklanmalıdır.
- Besinleri hazırlama, pişirme ve servisinde kişisel hijyen kurallarına uyulmalı, eller yemek hazırlamadan önce ve tuvaletten sonra mutlaka iyice yıkanmalıdır.
- Çiğ et, yumurta ve kümes hayvanları gibi besinleri hazırladıktan sonra eller iyice yıkanmalı, bu tür riskli besinler ve pişirilmeden tüketilecek sebze ve meyveler hazırlanırken ayrı doğrama tahtası ve bıçaklar kullanılmalıdır.
- Her kullanımdan sonra besinleri hazırlarken kullanılan tüm araç ve gereçler ve yüzeyler deterjanlı sıcak su ile yıkanıp iyice durulanmalıdır.
- Kullanılan bezler, tutaçlar ve süngerler mikropların bir yerden başka bir yere taşınması için en iyi araçlardır. Bu nedenle, her kullanım sonrası bezler deterjanla yıkanmalı, ıslak ve sıkılı halde bırakılmamalıdır.